Ons Netwerk - Cliëntenparticipatie

Ouderen een stem geven in hun eigen zorg en welzijn


Cliëntenparticipatie is essentieel als input voor beleid en onderzoek

Shosha Melkman is voorzitter van de cliëntenraad van Zonnehuis Amstelveen (Zonnehuisgroep Amstelland, ZHGA), lid centrale cliëntenraad en lid onderzoekscommissie ZHGA:

Mijn oma had dementie, woonde in een verpleeghuis en overleed in 2015. Door mijn oma kwam ik in de wonderlijke wereld terecht van mensen met dementie. Mijn oma zei eens tegen mij: “Ik heb net heerlijk gezwommen achter het huis. Het is zo heerlijk hier in Spanje. Jammer alleen dat niemand hier Nederlands spreekt.”

Dementie brengt voor mij iets ongecompliceerds met zich mee: wat grappig is, is grappig, wat mooi is, is mooi maar ook: woede is woede.

Sinds 2016 ben ik vaste vrijwilliger op een gesloten afdeling in een verpleeghuis voor mensen met dementie. Soms schrikken mensen van het beeld van verpleeghuizen, maar men realiseert zich dan niet dat de thuissituatie vaak schrijnender of eenzamer was.

Tijdens mijn vrijwilligerswerk kom ik cliënten tegen die heel herkenbaar zijn voor veel verzorgenden. Wie kent er niet een 'poezenvrouw', die steeds een pluche knuffeldier meeneemt en praat tegen het speelgoed alsof het een levensechte kat is. Een 'kleine dappere vrouw', nu op zeer respectabele leeftijd, maar die al op jonge leeftijd een zeer zelfstandig leven leidde (en dat in de jaren ’40). Of de charmeur, die iedere vrouwelijke medewerker een handkus geeft en sommigen van hen al meerdere keren ten huwelijk heeft gevraagd.


“Welnee joh" zei ik "dat is saai. Wat dacht u van heerlijk lunchen aan het strand?”

Per 1 januari 2018 ben ik voorzitter van de cliëntenraad van verpleeghuis Zonnehuis Amstelveen. Ik vind het belangrijk ouderen een stem te geven in hun eigen zorg en welzijn tijdens hun verblijf in het verpleeghuis. Of dit nu is tijdens revalidatie, langdurig verblijf, of palliatieve zorg, het is belangrijk dat cliënten medezeggenschap hebben en houden in hun eigen zorg en welzijn. Wanneer zij hier zelf niet toe in staat zijn kunnen mantelzorgers hier een belangrijke rol in vervullen.

Als lid van de Centrale Cliëntenraad van ZHGA participeer ik ook in de onderzoekscommissie van ZHGA. Bij onderzoeken vind ik het belangrijk dat naast het perspectief van de zorgprofessional ook het perspectief van de cliënt en mantelzorgers wordt meegenomen. Kijken of er draagvlak is voor bepaalde onderzoeken en beoordelen op welke manier cliënten en familie meer belangstelling hebben om deel te nemen aan onderzoeken. Maar het is ook van belang om “nee” te durven zeggen indien de uitvoering van een onderzoek niet wenselijk is voor de doelgroep.

Verhuizen naar een verpleeghuis heeft vaak grote impact en regelmatig is er een eerste fase waarin bewoners erg verward zijn. Het is daarom belangrijk dat er goed naar deze mensen wordt geluisterd en te kijken wat er kan worden gedaan zodat zij zich thuis voelen in het verpleeghuis en om kleine en grote wensen te vervullen.

Zo vroeg ik aan de 'kleine dappere vrouw' op onze afdeling: “Wat wilt u nu nog graag doen in uw leven?” “Naar het winkelcentrum?” antwoordde de vrouw bescheiden. “Welnee joh" zei ik "dat is saai. Wat dacht u van heerlijk lunchen aan het strand?” Een betoverende glimlach kwam weer terug op het gezicht van de bewoner en de glans van vroeger kwam voor even terug.


Persoonlijk blog: www.dedementos.nl: de wonderlijke wereld van mensen met dementie